Bakış Açınızın Değişmesine Neden Olan ve Okunması gereken 25 felsefe kitabı

Okunması gereken ve 25 felsefe kitabı önerisi (liste)

Felsefe, dinden siyasete, sanattan bilime kadar her türlü kavramı içine alabilir. Buna bağlı olarak da felsefi düşüncenin ya da felsefenin gelişmediği toplumlarda başka alanların zayıf kalacağı söylenebilir.

Felsefi bakışa sahip olmuş, sorgulayan ve irdeleyen bir düşünceye ulaşmak, bireylerin hayatı ve toplum yaşantısı açısından oldukça önemlidir. Buna sahip olabilmenin en doğru yöntemlerinden biri de düşünürlerin ve bu düşünceye sahip yazarların eserlerini okumaktır.

Felsefeyle ilgilenen ve hayata bakış açısını değiştirmek isteyen herkesin kesinlikle okuması gereken 25 felsefe kitabını derledik. Listemiz kitapların içerik ve niteliklerine göre hazırlanmamıştır. İyi okumalar dileriz.

1- Devlet – Platon (M.Ö.380)

Platon bu ünlü kitabında hocası Sokrates’i konuşturmaktadır. İdeal bir devlet ve toplum nasıl olmalıdır? Sorusunu soranların başucu kitaplarından biridir. Platon’un Devlet adlı eseri okunmadan, siyaset ile ilgili söylenecek her şey eksik kalacaktır.

2- Prens – Niccolo Machiavelli (1532)

Makyavelist dendiğinde, akla ilk olarak iktidar ve menfaati için ne olursa yapabilecek olan, etik değerleri olmayan şeytani bir kişilik gelmektedir. Farklı kitaplar yazmış olsa da, asıl ününü hatta kötü şöhretini Prens adlı kitabından elde etmiştir. Yazar kitabında iktidarı elinde bulunduran kişilere değişik tavsiyeler vermektedir. Bu tavsiyelerin birçoğu için kötücül denebilir. Ama Machiavelli’nin ideal yönetim tasarımında bunlar bulunmamaktadır.

Yazar, Prens adlı eserinde olması gerekenleri değil, olanları kaleme almıştır. Bu kitabıyla da Marx’tan sonra dünya siyasetini en fazla etkileyen kişi olmuş, hatta siyaset biliminin kurucusu bile kabul edilmiştir.

3- Nikomakhos’a Etik – Aristoteles (M.Ö.350)

Aristo’nun oğlu Nikomakhos’a adamış olduğu etik bir kitaptır. Aristoteles, yüzyıllar boyu felsefi paradigmaları belirleyen en önemli isimdir.

4- Leviathan – Thomas Hobbes (1651)

Leviathan siyaset, hukuk ve devlet felsefelerinin temel metinlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Kitaba adını veren Leviathan kavramı, mutlak güce ve yetkilere sahip bir egemen devleti anlatmak amacıyla kullanılmıştır. Hobbes’in bu eseri, toplum sözleşmesi teorisinin en iyi ve eski örneği şeklinde değerlendirilmektedir.

5- Meditasyonlar – Rene Descartes (1641)

Kitabın tam ismi “Tanrı’nın varlığının ve ruhun ölümsüzlüğünün açımlandığı ilk felsefe üzerine düşünceler”’dir. Bu eserinde Descartes, en başta Tanrı’nın varlığı olacak şekilde, çok geniş bir biçimde metafiziği ele almaktadır. Descartes’in “Düşünüyorum, o halde varım” önermesinin temellendirildiği eserdir.

6- Etika – Baruch Spinoza (1677)

Törebilim ya da Ethica şeklinde farklı adlarla Türkçe’ye çevrilen ünlü bir kitaptır. Latince olarak kaleme alınmış olan Etika, Spinoza’nın ölümünden sonra yayınlanmış ve onun en ünlü eseri konumuna gelmiştir. Hayatında pek çok baskı ve dışlanmalara göğüs germiş olan Spinoza, eserini hayattayken kendisi yayınlatmamıştır. Günümüzde yazarın başyapıtı olarak adlandırılmaktadır.

7- İnsan Bilgisinin İlkeleri Üzerine – George Berkeley (1710)

İngiliz düşünür George Berkeley’in en önemli kitabı olan bu eserde, dünyada sadece ruhların ve bu ruhların idelerinin olduğu, bunun dışında maddenin var olmadığı öne sürülmektedir.

8- İnsan Anlığı Üzerine Bir Deneme – John Locke (1690)

Basıldığı tarihten itibaren Batı felsefesinin bir başyapıtı olarak kabul görmüştür. Kitapta bilgilerin kaynağının deneylerde ve duyumlarda olduğu, ruhun da düşünceyi geliştirdiği öne sürülmektedir.

9- Toplum Sözleşmesi – Jean Jacques Rousseau (1762)

Tanınmış Fransız filozof Jean Jacques Rousseau’nun toplum Sözleşmesi adlı eserinde, siyasi bir sistem kurabilmek için en iyi ve etkili yolun toplumsal sözleşme olduğu üzerinde durulmaktadır.

10- İnsanın Anlama Yetisi Üzerine Bir Soruşturma – David Hume (1748)

1748 yılında yayınlanan bu eserde yazar, insan aklının sınırları ile ilgili kavramlar ve sorunları irdelemektedir. Yazar, modern felsefenin nedensellik üzerine olan en etkili kuramı ortaya koymuştur.

11- Saf Aklın Eleştirisi – Immanuel Kant (1781)

Arı Usun Eleştirisi olarak da Türkçe’ye çevrilmiş olan bu eser, dünya felsefe tarihinin en önemli isimlerinden biri kabul edilen filozof Immanuel Kant tarafından yazılmış en önemli metinlerdendir.

12- Komünist Manifesto – Karl Marx / Friedrich Engels (1848)

Komünizmin ilk bildirgesi olarak kabul edilen eser, Karl Marx ve Friedrich Engels tarafından yazılmıştır. Yazarlar, bu eserde proletarya’nın burjuva düzeninin ve üretim araçlarının özel mülkiyetinin devrimle yok edilmesini, bunun neticesi olarak da sınıfsız bir toplum düzeninin kurulmasını savunmaktadır.

13- İsteme ve Tasarım Olarak Dünya – Arthur Schopenhauer (1819)

Alman filozof Schopenhauer’in 1819 yılında basılan ilk eseridir. Bu eser, Arthur Schopenhuer’in felsefi düşüncelerinin odağını ve temelini oluşturmakta, yazarın başyapıtı olarak kabul görmektedir.

14- Tinin Görüngübilimi – George Wilhelm Friedrich Hegel (1807)

 

Alman filozof Hegel’in temel metinlerindendir. Bu eseri felsefenin en fazla tartışılmış ve devamlı olarak yazdıkları konusunda kendisine dönülen bir eserdir.

15- Korku ve Titreme – Soren Aabye Kierkegaard (1843)

Danimarkalı bir filozof ve teolog Kierkegaard, varoluşçuluğun ünlü öncülerinden biridir ve bu eseri mutlaka okunmalıdır.

16- Faydacılık – John stuart Mill (1863)

Bir İngiliz filozof olan Mill, faydacılığın en önemli savunucularındandır. Aynı zamanda iktisatçı ve mantıkçı olan filozof kitabında faydacılık düşüncesini anlatmaktadır.

17- Kelimeler ve Şeyler – Michel Foucault (1966)

1966 yılında yayınlanan Kelimeler ve Şeyler, karşılaştırılmalı bir ekonomi, dil bilimleri ve doğa çalışmasıdır. Bu eser yazarın en önemli ve ün kazanmasına neden olan kitabıdır.

18- Tractatus Logico-Philosophicus – Ludwig Wittgenstein (1921)

Bir dahi olan Avusturyalı filozof Wittgenstein tarafından ölümünün öncesinde basılan tek aynı zamanda da ilk eseridir. Kitapta dünya, bilim, gerçeklik, mantık, etik, mitsizim, din, dil, felsefe ve düşünce konularına önermeler bulunmaktadır. Kitabın, yaptığı önermeleri açıklamak için alt önermeleri de bulunmaktadır.

19- Açık Toplum ve Düşmanları – Karl Popper (1945)

Yirminci yüzyılın en önemli felsefe kitaplarındandır. Kitap, demokrasinin kuvvetli ve derin bir savunusu şeklinde görülmektedir. Ayrıca bu eser Platon, Marx ve Hegel felsefelerinde merkezden planlanmış olan sistemlerine dönük bir eleştiri niteliğindedir.

20- Varlık ve Zaman – Martin Heidegger (1927)

Alman bir filozof olan Heidegger’in bu kitabı 1927’de yayınlanmıştır. Eser, varoluşçuluğun en önemli ve ilk metni olma özelliğini taşımaktadır. Kitap yirminci yüzyıl felsefesine çok büyük bir etki yapmıştır ve felsefenin ana fikirlerinin açıklandığı temel bir eserdir.

21- Böyle Buyurdu Zerdüşt – Friedrich Wilhelm Nietzsche (1883)

Alman filozof Friedrich’in kendi felsefesini aktardığı önemli bir eseridir. Filozofun felsefi görüşlerini ve kavramları bakımından büyük bir yer tutan eserdir. Bu kitap yanlış anlaşıldığı için oldukça çok eleştirilmiş bir eserdir.

22- Varlık ve Hiçlik – Jean-Paul Sartre (1943)

1943 yılında yayınlanmış olan Varlık Ve Hiçlik, yazarın fenomenolojik ontoloji denemesi olarak adlandırdığı eseridir. Bu kitap ta varoluşçuluğun en önemli eserlerinden biri olarak görülmektedir.

23- İkinci Cins – Simone de Beauvoir (1949)

Eserinde Freudyen yönü ağırlık kazanan feminist bir varoluşçuluk olan de Beauvoir, feminizmin öne çıkan isimlerindendir. Yazar, var oluşun özden önce geldiğini ve eserinde “kadın doğulmaz, kadın olunur” önermesini yansıtır.

24- Gramatoloji – Jacques Derrida (1967)

Eleştiren düşünce yönteminin ya da yapısökümcülüğün kurucusudur. Fransız filozofun bu eseri mutlaka okunması gereken kitaplardandır.

25- Minima Moralia – Theodor W. Adorno (1951)

Sosyolog, besteci, müzikolog ve filozof olan Adorno’nun mutlaka okunması gereken başyapıt eseridir. Yazar, eserinde gündelik yaşam, siyaset, müzik, edebiyat ve felsefi meseleler ile ırkçılık, işçi hareketlerinin tarihi ve sorunları, tahakküm gibi konuları ele almaktadır. Eserde uzun ve kısa olarak nitelendirilecek fragmanlar yer almaktadır.