X

Kısaca Tork Nedir? Ne İşe Yarar? Beygir Gücü ve Tork Arasındaki Fark

Araçlarda bulunan tork nedir, ne işe yarar, en uygun tork oranı kaç olmalıdır ve beygir gücü ile tork arasındaki farklar nelerdir, gibi araçlarda hayati öneme sahip bu özellikleri öğrenmenizde yarar görüyorum, zira kullanıcılar arasında yaygın olarak bilinmese de, aslında her aracın en önemli özelliklerinden birisidir. Bir motorun torku ne kadar kuvvetli ise aracın kullanımı da o derece rahat olacaktır. Bu yazımızda tork ile ilgili bilgileri sizlere anlatmaya çalışacağız.

Tork, otomobil ile yokuş yukarı çıkıldığında göstermiş olduğu çekiş performansı  ile hemen kendini belli edecektir. Bundan dolayı tork çok önemlidir. Ancak tork sürekli beygir gücü ile karıştırıldığından ne kadar önemli olduğu tam olarak anlaşılamamıştır.

Herhangi bir motorlu aracın motor gücü ile birlikte tork gücü de kesin olarak belirtilmektedir. Tork her araç için önemlidir demiştik. Şöyle ki, motor devir aralığı genişken az vites değiştirerek kullanılabilir. Bunun yanı sıra motorun devri de önemlidir. Motor düşük ya da orta devirlerde de kullanıldığından, devir düşük olsa bile torkun yüksek olması aracın kullanımını kolaylaştırır.

Kısaca Tork Nedir?

Tork, motorlu araçlardaki krank kilinin, dakikada yapmış olduğu dönüş sayısıdır. Ayrıca en yalın ifadeyle tork, aracın çekim kuvveti demektir. Bu dönüşlerin sayısı, arabanın çekiş ve hız performansını doğrudan doğruya etkilerken; piston kollarının kısa veya uzunluğu da aracın hızını ve çekiş performansını etkiler.

Tork Ne İşe Yarar?

Motorun dönme gücünün, tekerlekleri itme gücüne dönüşebilmesi tork ile meydana gelir. Krank milini çevirmek için gerekli olan pistonların bu millere uygulamış olduğu kuvvet, tork ile doğru orantılıdır.

Dizel Motorlar ile Benzinli Motorlar Arasında Performans Farkı Var mıdır?

Dizel ya da benzin ile çalışan araçlar arasında tork bakımından farklılıklar vardır.  Bunun nedeni ise, dizel araçlardaki piston kolları benzinli araçlara oranla daha uzun olmasıdır. Uzun kollar sayesinde dönüş daha yüksek olacağı için dizel motorların tork kuvveti benzinli motorlara kıyaslandığında daha güçlü olduğunu söylemek mümkündür.

Torku verimli bir şekilde kullanabilmek demek, aracın minimum kuvvet uygulaması ile maksimum güce ulaşması anlamına gelmektedir. Misal, 10 kg ağırlığı bulunan ve üzeri dolu olan bir tepsiyi bir elinizle taşımak zorunda olduğunuzu varsayalım. Elinizi, tepsinin tam ortasına getirecek şekilde alt tarafından kavrayarak mı daha çok yorgunluk hissedersiniz, yoksa tepsinin kenarından bir elinizin parmakları ile tutup yürüyerek mi daha çok yorgunluk hissedersiniz?

Tabi ki elinizi tepsinin alt kısmından kavrayarak taşıdığınız zaman çok daha az yorulacak ve daha hızlı hareket edebileceksiniz. Tepsiyi nereden tutmasını bildiğiniz zaman gücünüz az da olsa, tepsiyi nasıl tutacağını bilmeyen güçlü bir insana göre daha az yorulacaksınız. İşte tork ile beygir gücünü birbirinden ayıran en önemli fark budur.

İşte bundan dolayı dizel araçlar benzinli araçlara göre piston kollarının uzunluğu sayesinde çekiş gücü daha yüksek olur. Bunun yanı sıra yakıt tüketimi de benzinli araçlara oranla daha az olur. Ancak bunun yanı sıra dizel motorların bazı dezavantajları da vardır. Yakıt bakımından dizel araçlar tercih edilse de benzinli araçlar kadar hız yapma becerileri yoktur. Benzinli araçlara göre dizel araçlar daha hantaldır.

Ancak, ortalama 90 km/s hızla giden bir dizel aracın, aynı hızla giden benzinli araçların deviri daha düşüktür. Bunun sebebi ise dizel araçların aynı iş için daha az güç harcamasıdır.

Tork Gücü ve Beygir Gücü Performansı Ayrı Ayrı Nasıl Etkiler?

Örneğin, 100 beygir gücüne sahip birbiri ile aynı iki aracımız olduğunu varsayalım. Fakat araçlardan birinin tork gücü diğerine oranla daha yüksek olsun. Bu araçlar bagajları birbirine gelecek şekilde zıt yöne baksınlar ve birbirlerine bağlansınlar. Her iki aracı da hareket ettirdiğimizde Torku daha fazla olan araç diğer aracı kendi istikametine doğru çekmeye başlayacaktır. Bunun nedeni torku daha güçlü olan aracın çekiş gücünün de yüksek olacağıdır.

Her iki araç yokuş tırmanmaya başlasa, yine torku yüksek olan diğerine oranla daha hızlı ve kuvvetli bir şekilde yokuşu tırmanacaktır. Bundan dolayı tork gücü arabalar için oldukça önem arz etmektedir.

Tork Gücü İle Beygir Gücünü Birbirinden Nasıl Ayırt Edebiliriz?

Bu iki kavram birbirine çok karıştırılmakta olduğundan bir örnekle tork ve beygir gücü arasındaki farkı anlamaya çalışabiliriz.

Bahçelerimizi suladığımız bir hortumu hayal edin. Bu hortumun aynı anda beygir gücünü ve torkunu hesap edebiliriz. Hortumdan akan suyun, hortumun ağzından ileri doğru fışkırmasındaki güç beygir gücü, tork ise belirli bir zaman diliminde hortumdan dışarı dökülen su miktarı olduğunu söyleyebiliriz.

Tork Gücü ile Beygir Gücü Her Zaman Birbiri İle Doğru Orantılı mıdır?

Örneğimize baktığımızda, hortumdan dışarı akan su miktarı ile, o suyun fışkırma kuvvetinden kaynaklı ne kadar uzağa gittiği her zaman doğru orantılı değildir. Mesela, 1 dakikada bu hortumdan yaklaşık 5 litre su aktığını farz edelim ve bu su 1 metre ileriye fışkırıyor. Ancak hortumun ucunu sıkıştırdığımız zaman 1 dakikada akacak olan su miktarını azaltabiliriz fakat bu durum suyun tazyikli akmasını sağlayacağından fışkırma gücü artacak ve bu durumda su 1 metreden daha fazla bir mesafeye fışkıracaktır. Bundan dolayı tork ve beygir gücü her zaman birbiri ile doğru orantılıdır diyemeyiz.

Hareket Halindeki Bir Araca O An Uygulanan Beygir Gücü ve Tork Gücünü Öğrenebilir miyiz?

Hareket eden motorlu araçların hareket halinde sarf ettiği beygir gücünü öğrenebilmek için arabadaki hız göstergesine bakmamız yeterli olacaktır. Hızın yüksek olması, daha fazla beygir gücü anlamına gelir. Hareket halindeki bir aracın tork gücünü öğrenmek için ise devir göstergesine bakmamız kafidir. Motorlu araçlar ne kadar az devirle maksimum hıza ulaşabiliyorsa, o aracın tork gücünün kuvvetli olduğunu söyleyebiliriz.

This post was last modified on 6 Ocak 2019 05:16